Dünyada ve Türkiye’de Partili Cumhurbaşkanlığı
Yazarlar (2)
Prof. Dr. Fatih KIRIŞIK Kütahya Dumlupınar Üniversitesi, Türkiye
Kübra Öztürk
| Makale Türü |
Özgün Makale
(Ulusal alan endekslerinde (TR Dizin, ULAKBİM) yayınlanan tam makale)
|
||
| Dergi Adı | Adalet Dergisi | ||
| Dergi ISSN | 2717-6614 | ||
| Dergi Tarandığı Indeksler | TR DİZİN | ||
| Makale Dili | Türkçe | Basım Tarihi | 01-2022 |
| Cilt / Sayı / Sayfa | 68 / 1 / 93–109 | DOI | – |
| Makale Linki | https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/2504945 | ||
| UAK Araştırma Alanları |
İdare Hukuku
Anayasa ve Siyasal Kurumlar
|
||
| Özet |
| Partili Cumhurbaşkanlığı konusu Türkiye’de üzerinde tartışma olan konulardan biridir. Siyasal ve yönetsel sistemin iyi bir şekilde işlemesi için Cumhurbaşkanının sistemdeki hukuki ve fiili rolünün analiz edilmesi gereklidir. Teorik düzeyle sınırlı analiz konunun anlaşılması için yeterli olmamaktadır. Bu nedenle, Cumhurbaşkanlığı makamının Türkiye’de uygulanması süreci Cumhurbaşkanları açısından incelenmiştir. Uygulama düzeyinde yaşananlar, Anayasalarda ve diğer hukuk kurallarındaki Cumhurbaşkanı ile ilgili düzenlemelerle karşılaştırılmıştır. Partili Cumhurbaşkanlığının daha iyi anlaşılması açısından dünyadaki uygulamaların tespiti büyük önem taşımaktadır. Bu nedenle çalışmada dünya-daki uygulamalar, başkanlık, yarı başkanlık ve parlamenter sistem çeşitleri boyutunda incelenerek partili cumhurbaşkanlığı konusunda hükümet sistemleri veya ülkeler düzeyinde farklılığın varlığı analiz edilmektedir. Çalışmada başkanlık, yarı başkanlık ve parlamenter sistem uygulanan ülkelerden onlu gruplar halinde seçilmiş ülkeler de cumhurbaşkanlarının siyasi parti ilişkisi incelenmiştir. Türkiye’de ise, Cumhuriyetin kuruluşundan günümüze Cumhurbaşkanlarının siyasi parti ile ilişkisi analiz edilmiştir. Bu bağlamda siyasi parti üyesi olmamanın tarafsızlığı sağlayacağı varsayımının sağlıklı bir temele dayanmadığı tespiti yapılmıştır. Diğer taraftan cumhurbaşkanı ve başbakan şeklinde iki ana aktör arasında paylaşılan yürütme organının işleyişinde sorunlar yaşandığı görülmektedir. Tek aktörlü yürütme organına sahip olan cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminde, cumhurbaşkanının siyasi parti ile ilişkisini hukuken sürdürmesi eleştirilmektedir. Ancak kamu politikalarını uygulayacak cum-hurbaşkanının, başarılı olabilmesi için yasama desteğine sahip olması gereklidir. Yasama desteği için siyasi parti ile ilişkisini sürdürmesi zorunlu görülmektedir. |
| Anahtar Kelimeler |
| parlamenter sistem. | tarafsızlık | partili Cumhurbaşkanlığı | yarı başkanlık sistemi | başkanlık sistemi | Cumhurbaşkanı |
